Đông-Xuân là thời điểm lý tưởng cho virus, vi khuẩn phát triển và gây bệnh cho trẻ nhỏ - đối tượng vô cùng nhạy cảm với những thay đổi của khí hậu và thời tiết. Trong đó, tiêu chảy do virus Rota là căn bệnh mà các bậc cha mẹ cần đặc biệt lưu ý.

Virus Rota luôn rình rập quanh trẻ

Thời điểm bệnh tiêu chảy do virus Rota dễ tấn công trẻ nhất là mùa Đông-Xuân (tháng 10 đến tháng 4 hàng năm). Tuy nhiên, môi trường ô nhiễm cũng là điều kiện lý tưởng để virus Rota phát triển và gây bệnh quanh năm1. Mỗi năm có khoảng 453.000 trẻ em dưới 5 tuổi trên thế giới tử vong do virus Rota2.
Bệnh do virus Rota rất dễ lây lan và có thể truyền từ người này sang người khác thông qua tiếp xúc bên ngoài qua tay hay qua các đồ vật. 6-24 tháng tuổi là thời điểm trẻ dễ nhiễm virus Rota nhất bởi đây là giai đoạn trẻ có thể bò đồng thời thích thú khám phá thế giới thông qua việc cầm nắm đồ vật và đưa vào miệng3.
Tại Việt Nam, tiêu chảy do virus Rota là một trong 10 bệnh lý gây tử vong hàng đầu cho trẻ em. Mặc dù phổ biến nhưng chúng lại rất dễ bị nhầm lẫn với bệnh tiêu chảy do những nguyên nhân khác nên nhiều cha mẹ không phát hiện sớm và đưa ra phương pháp điều trị phù hợp, gây ra hậu quả nghiêm trọng4.
Do đó, cha mẹ nên lưu ý kỹ những triệu chứng khi trẻ nhiễm virus Rota để có biện pháp xử lý kịp thời:

  • Nôn xuất hiện trước tiêu chảy khoảng 6-12 giờ và có thể kéo dài 2-3 ngày. Trẻ nôn rất nhiều vào ngày đầu và giảm bớt khi bắt đầu đi tiêu chảy.
  • Tiêu chảy: phân lỏng toàn nước, có thể có đờm, nhớt nhưng không có máu. Tiêu chảy ngày càng tăng trong vài ngày, sau đó giảm dần, kéo dài từ 3-9 ngày.
  • Sốt vừa phải.
  • Đau bụng5.
  • Sốt là một trong những triệu chứng đầu tiên khi trẻ bị nhiễm virus Rota
    Sốt là một trong những triệu chứng đầu tiên khi trẻ bị nhiễm virus Rota

    Khi cùng lúc vừa bị nôn và tiêu chảy, trẻ dễ bị mất nước nếu không được chăm sóc thích hợp. Biến chứng nguy hiểm của bệnh là khô kiệt do mất nước và mất muối, dễ dẫn đến trụy mạch và tử vong nếu không được bù nước kịp thời. Vậy nên, điều quan trọng nhất khi trẻ nhiễm bệnh là cha mẹ phải nhận biết được các triệu chứng mất nước: da lạnh, hôn mê, mắt trũng sâu, khô miệng, cảm giác khát nước, hoa mắt khi đứng6.

    Vắc-xin ngừa virus Rota: giải pháp bảo vệ trẻ tối ưu

    Không chỉ gây hại cho sức khỏe trẻ nhiễm bệnh, virus Rota hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu7. Chính vì vậy, phòng bệnh là giải pháp hữu hiệu giúp trẻ tránh khỏi những mệt mỏi, đau đớn và cả những biến chứng nguy hiểm do virus Rota. Tuy nhiên, những phương pháp giữ gìn vệ sinh cơ thể như rửa tay bằng đúng cách, tắm gội bằng xà phòng, vệ sinh đồ chơi…chỉ có tác dụng phòng ngừa khi bệnh chưa xảy ra, trong trường hợp virus đã xuất hiện, những biện pháp vệ sinh trên không thể tiêu diệt và khống chế được bệnh8.
    Theo đó, để chủ động phòng bệnh an tòan, hiệu quả bên cạnh việc cho trẻ bú sữa mẹ trong suốt 6 tháng đầu đời để tăng cường sức đề kháng cha mẹ nên cho trẻ uống vắc-xin. Tổ chức Y tế thế giới WHO khuyến cáo nên cho trẻ nhỏ uống Vắc-xin phòng tiêu chảy do virus Rota9. Vắc-xin ngừa virus Rota hiện đã có trong chương trình chủng ngừa dịch vụ tại các bệnh viện Sản-Nhi, Trung tâm y tế dự phòng trên cả nước. Phác đồ uống ngừa bệnh tiêu chảy cấp do virus Rota gồm 2 liều hoặc 3 liều tùy theo loại vắc-xin.

    Các bậc cha mẹ nên chủ động cho trẻ uống vắc-xin đúng liều & đúng thời điểm để phòng ngừa bệnh do virus Rota gây ra
    Các bậc cha mẹ nên chủ động cho trẻ uống vắc-xin đúng liều & đúng thời điểm để phòng ngừa bệnh do virus Rota gây ra

    Trẻ có thể bắt đầu uống ngừa vắc-xin ngừa virus Rota ngay từ 6 tuần tuổi. Cha mẹ cần lưu ý hoàn tất lịch uống càng sớm càng tốt trước 6 tháng tuổi để có đầy đủ miễn dịch bước vào giai đoạn có nguy cơ cao nhiễm virus Rota từ 6 tháng đến 2 tuổi.

    Phụ huynh cũng có thể tìm hiểu thêm thông tin và cách phòng ngừa các bệnh lý do phế cầu khuẩn gây ra trên website http://tiemngua.com.
    Chương trình giáo dục sức khỏe cộng đồng được phối hợp thực hiện bởi Hội Y Học Dự Phòng Việt Nam và VPĐD GlaxoSmithKline Pte. Ltd tại TPHCM.

    Thông tin tham khảo:

    (1) http://ytevietnam.edu.vn/dau-hieu-nhan-biet-tieu-chay-thuong-va-tieu-chay-virus-rota-otre.html
    (2) http://benhviennhitrunguong.org.vn/rotavirus-nguyen-nhan-hang-dau-gay-tu-vong-dotieu-chay-o-tre-em.html
    (3) http://yteduphong.com.vn/tieng-viet/tin-tuc/ban-tin-trung-tam/tu-van-phong-benh-tieuchay-do-rotavirus-c3456i2894.htm
    (4) http://ytevietnam.edu.vn/dau-hieu-nhan-biet-tieu-chay-thuong-va-tieu-chay-virus-rota-otre.html
    (5) http://vncdc.gov.vn/vi/danh-muc-benh-truyen-nhiem/1106/benh-tieu-chay-do-vi-rut-ro-ta
    (6) http://trungtam.nicvb.org.vn/tim-kiem/tieu-chay-do-rotavirus-c74-559.aspx
    (7) http://trungtam.nicvb.org.vn/tim-kiem/tieu-chay-do-rotavirus-c74-559.aspx
    (8) http://ytevietnam.edu.vn/dau-hieu-nhan-biet-tieu-chay-thuong-va-tieu-chay-virus-rota-otre.html
    (9) http://vienyhocungdung.vn/tieu-chay-do-rotavirus-20151221162218707.htm

    Code: VN/ROT/0049/17 Ngày 22/11/2017